Mâm Cúng Ông Công Ông Táo Gồm Những Gì? Cách Chuẩn Bị Đúng Phong Tục

Theo phong tục lâu đời, ngày 23 tháng Chạp hằng năm là ngày Táo quân cưỡi cá chép bay về trời để báo cáo về việc lớn nhỏ trong năm với Ngọc Hoàng. Ngày tiễn ông Công ông Táo về trời năm 2026 là ngày 23 tháng Chạp năm Ất Tỵ (Âm lịch). Rơi vào thứ Ba, ngày 10/2/2026 dương lịch.

Theo phong tục của người Việt, đây là ngày các gia đình làm mâm cỗ cúng tiễn ông Công ông Táo về trời.

Mâm cúng ông Công ông Táo tươm tất là nét văn hóa. Nhằm thể hiện lòng biết ơn của mỗi gia đình đối với các vị thần cai quản bếp lửa. Đồng thời, gửi gắm mong ước về năm mới bình an, no đủ.

1. Cần chuẩn bị lễ vật gì trong ngày ông Công ông Táo

Bên cạnh mâm cúng ông Công ông Táo, đồ lễ cúng ông đầy đủ gồm có mũ, áo, hia (giày). Ba bộ mũ, áo, hia bằng giấy là tượng trưng, cho trang phục của ba vị Táo Quân (hai ông và một bà).

Mũ của hai ông Táo có hai cánh chuồn, còn mũ của bà Táo thì không. Mũ áo thường có màu sắc được chọn theo ngũ hành của năm, hoặc màu đỏ/vàng truyền thống.

Những lễ vật này mang tính biểu tượng, để các Táo quân "diện kiến" Ngọc Hoàng. Tuy nhiên, nhằm bảo vệ môi trường và phòng chống cháy nổ. Xu hướng hiện nay đó là hạn chế đốt vàng mã, chỉ cần cúng tượng trưng.

Theo truyền thống, đặt cạnh mâm cúng ông công ông táo sẽ là 3 chú cá chép đỏ còn sống, khỏe mạnh thả trong chậu hoặc tô nước sạch.

Khi lễ xong, sẽ mang cá đi phóng sinh ra ao, hồ tự nhiên. Với một số vùng miền khác (như miền Trung, miền Nam), có thể thay thế với ngựa giấy hoặc cá lóc nướng.

2. Chuẩn bị mâm cúng ông công ông táo theo phong tục truyền thống

Mâm cúng ông Công ông Táo không cần quá cầu kỳ mâm cao cỗ đầy mà cốt ở sự tinh khiết và lòng thành. Tùy vào điều kiện kinh tế và văn hóa vùng miền, mâm cỗ có thể là cỗ mặn hoặc cỗ chay, nhưng tựu trung lại vẫn cần sự chỉn chu, sạch sẽ. Thông thường, một mâm cỗ mặn tiêu chuẩn sẽ gồm các món sau:

• Gà luộc ngậm hoa hồng: Trung tâm mâm lễ là gà luộc da vàng đẹp. Thường chọn gà trống khỏe, mỏ ngậm hoa hồng đỏ. Tượng trưng cho sự may mắn và báo hiệu điều tốt lành.

• Đĩa xôi gấc hoặc bánh chưng: Đi kèm là đĩa xôi gấc đỏ tươi hoặc bánh chưng vuông vức – biểu trưng cho sự đủ đầy, ấm no và vận may suốt năm. Màu đỏ của gấc mang lại vận đỏ (son) cho cả năm. Bánh chưng vuông vức là tượng trưng cho sự sung túc của trời đất.
• Giò lụa/Chả quế: Được cắt gọn gàng và bày biện đẹp mắt.

• Món xào và canh: Thường là đĩa rau củ xào thập cẩm (lòng gà, nấm, su hào...) và một bát canh măng hoặc canh mọc để mâm cỗ hài hòa, tròn vị. Hai món này giúp cân bằng khẩu vị và bổ sung chất xơ cho mâm cỗ.
• Chè kho hoặc chè trôi nước: Món tráng miệng ngọt ngào với mong ước mọi việc hanh thông, suôn sẻ trong năm mới.

Ngoài ra, không thể thiếu đĩa trái cây đa dạng, với đa dạng màu sắc. Được bày biện đẹp, kèm lọ hoa tươi (nên dùng các loại hoa thơm, màu sắc rực rỡ như hoa cúc, hoa hồng, hoa ly), trầu cau, trà và rượu.

Ngoài mâm cỗ mặn truyền thống, không ít gia đình chọn chuẩn bị mâm cỗ chay với các món ăn chế biến từ đậu hũ và rau củ. Mâm cỗ chay tuy giản dị, thanh đạm nhưng vẫn thể hiện trọn vẹn sự thành kính.

Với những gia đình không có điều kiện chuẩn bị mâm cúng ông công ông táo mặn hay chay phức tạp. Thì có thể chuẩn bị mâm lễ đơn giản, đủ lễ nghi gồm: Hoa quả tươi, trầu cau, một đĩa xôi, một khổ thịt luộc và 3 cá chép.

>> Xem thêm: Hướng dẫn cúng giao thừa Bính Ngọ 2026 đúng phong tục truyền thống

3. Văn khấn cúng ông Công, ông Táo

Dưới đây là bài văn khấn ông Công ông Táo được sưu tầm và biên soạn dựa theo sách “Tục thờ cúng của người Việt” của GS.TS Ngô Đức Thịnh, do Nhà xuất bản Khoa học Xã hội phát hành.

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.

Con kính lạy ngài Đông trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.

Hôm nay là ngày 23 tháng Chạp, năm Ất Tỵ.

Tín chủ (chúng) con là: [Họ và tên gia chủ]

Ngụ tại: [Địa chỉ đầy đủ]

Nay nhân ngày Táo quân về chầu thiên đình, tín chủ con thành tâm sắm sửa hương hoa, lễ vật, cơm canh, trà rượu dâng lên trước án, kính cẩn tấu trình.

Nghĩ rằng: Trong năm qua, gia đạo nhờ ơn Táo quân phù hộ được bình an. Nay đến ngày 23, ngài phải về thiên đình tấu trình Ngọc Hoàng Thượng đế những việc lớn nhỏ trong gia đình con.

Cúi xin tôn thần gia ân:

- Phù hộ toàn gia, già trẻ lớn bé bình an, mạnh khỏe.

- Che chở tai qua nạn khỏi, điều lành đưa tới, điều dữ đưa đi.

- Gia đạo hưng long, làm ăn phát đạt, vạn sự hanh thông.

Chúng con lễ bạc tâm thành, kính dâng tôn thần. Cúi xin tôn thần phù hộ độ trì.

Tín chủ con xin dâng:

- Mũ Táo quân (2 ông 1 bà)

- Cá chép để ngài lên chầu thiên đình

- Vàng bạc tiền mã

Kính cáo tôn thần, cúi xin chứng giám.

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

4. Thời gian và cách thức tiến hành lễ cúng ông Công ông Táo

Theo phong tục dân gian, lễ cúng Táo quân nên được thực hiện và hoàn tất trước giờ Ngọ (12 giờ trưa) ngày 23 tháng Chạp.

Người xưa quan niệm đây là thời khắc các Táo lên đường chầu trời, nếu cúng sau thời điểm này thì nghi lễ sẽ không còn trọn vẹn ý nghĩa.

Gia đình có thể chủ động sắp xếp thời gian làm lễ từ chiều ngày 21, suốt ngày 22 hoặc buổi sáng sớm ngày 23, miễn sao thuận tiện và giữ được sự trang nghiêm.

Khi tiến hành cúng, gia chủ cần ăn mặc gọn gàng, thái độ nghiêm túc, giữ tâm thế thành kính trong suốt quá trình khấn lễ.

 Sau khi hương cháy hết, gia đình thực hiện hóa vàng mã và mang cá chép đi thả với mong muốn cá hóa rồng, đưa Táo quân về trời suôn sẻ.

 Khi thả cá, nên chọn nguồn nước sạch, thả nhẹ nhàng để cá tự bơi ra, tránh ném từ trên cao và tuyệt đối không xả rác xuống sông hồ.

Trên hết, mâm cúng ông công ông táo không cần quá cầu kỳ hay hình thức, chỉ cần xuất phát từ lòng thành và sự trân trọng đối với nét đẹp văn hóa truyền thống, góp phần tạo nên không khí sum vầy, ấm áp trước thềm năm mới.

5. FAQ- Câu hỏi thường gặp về mâm cúng ông công ông táo

Bên cạnh việc chuẩn bị mâm cúng ông công ông táo, không ít gia đình cũng băn khoăn về thời điểm và cách thức tiến hành lễ cúng ông Công ông Táo sao cho đúng phong tục.

Việc chuẩn bị mâm cúng ông Công ông Táo không đặt nặng ở sự cầu kỳ hay mâm cao cỗ đầy. Mà quan trọng nhất đó chính là tấm lòng thành kính, đúng lễ nghi và sự chu đáo. Dù là mâm cúng truyền thống với đầy đủ lễ vật hay mâm lễ đơn giản gồm hương hoa, trái cây. Chỉ cần được bày biện sạch sẽ, trang nghiêm thì đều mang trọn ý nghĩa tiễn Táo quân chầu trời. Nhằm gửi gắm ước mong một năm mới bình an, đủ đầy cho gia đình.

Để không gian thờ cúng thêm chỉn chu trong những ngày cuối năm. Kênh Đồ Gỗ Việt là địa chỉ giúp bạn dễ dàng lựa chọn nội thất phòng thờ phù hợp. Đảm bảo gỗ tốt, giá hợp lý, mẫu mã đa dạng, nhận đặt theo yêu cầu và chuẩn phong thủy, giao hàng nhanh dịp Tết.

Kênh Đồ Gỗ Việt cung cấp đa dạng các sản phẩm nội thất phòng thờ chất lượng cao, từ bàn thờ, tủ thờ,... Sản phẩm được làm từ gỗ bền chắc, thiết kế tinh tế, chuẩn phong thủy giúp không gian thờ cúng vừa trang trọng vừa hài hòa.

Bạn cũng có thể đặt thiết kế theo yêu cầu để phù hợp với diện tích và phong cách nội thất riêng của gia đình. Kênh Đồ Gỗ Việt là lựa chọn đáng tin cậy để hoàn thiện phòng thờ trong dịp Tết hoặc các dịp lễ quan trọng. Mang đến không gian thờ cúng trang nghiêm, ấm áp và đầy ý nghĩa.